రాధాస్వామి దయాళ్ వారి 'సార బచన్' (Sar Bachan)
426 - 436 శబ్దాల అర్థాలు
426
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణాన్ని ఒక 'పెళ్లి' (వివాహం) రూపకంతో అత్యంత అద్భుతంగా వర్ణిస్తుంది. ఆత్మ (సురత్) వధువుగా, పరమాత్మ (శబ్దం) వరుడిగా మారి జరిగే ఈ అంతర్గత కలయిక యొక్క తాత్పర్యము ఇక్కడ ఉంది:
మొదటి చరణం
जागे पूरन भाग री, नर जनम बनाया ॥
తాత్పర్యము: నా అదృష్టం పూర్తిగా పండింది (మేల్కొన్నది). ఎంతో కష్టతరమైన ఈ 'నర జన్మ' (మనుష్య జన్మ) ఈ రోజు సఫలమైంది.
విశేషము: ఆధ్యాత్మిక సాధన ద్వారా మాత్రమే మానవ జన్మకు పరిపూర్ణత లభిస్తుందని, అది లభించినప్పుడు భాగ్యోదయం కలిగిందని అర్థం.
రెండవ చరణం
माया ममता छल चतुराई, सब को दीना त्याग री, जब गुरु संग पाया ॥
తాత్పర్యము: ఎప్పుడైతే నాకు సద్గురువు తోడు లభించిందో, అప్పుడే నాలోని మాయ, మమకారం, కపటం (ఛలము) మరియు లోకసంబంధమైన అతి తెలివితేటలను పూర్తిగా వదిలిపెట్టాను.
విశేషము: గురువు తోడు దొరికినప్పుడు లౌకిక వికారాలు సహజంగానే దూరం అవుతాయి.
మూడవ చరణం
सुरत कुंवारी शब्द से ब्याही, सहित सुभाग सुहाग री, सिंगार कराया ॥
తాత్పర్యము: కన్యగా ఉన్న నా 'సురత్' (ఆత్మ) కు 'శబ్దం' (అనాహత నాదం) తో వివాహం జరిగింది. ఇప్పుడు నేను సుమంగళిని అయ్యాను. గురువు గారు నాకు భక్తి అనే అలంకారాన్ని (శృంగారాన్ని) స్వయంగా చేయించారు.
విశేషము: ఆత్మ మరియు పరమాత్మల కలయికనే ఇక్కడ వివాహంగా వర్ణించారు. శబ్దం తో లీనం కావడమే నిజమైన సుహాగిని స్థితి.
నాలుగవ చరణం
नाक के सीध लगाई कंघी, काढी चित की मांग री, सेंदूर भराया ॥
తాత్పర్యము: గురువు గారు నా చిత్తాన్ని ఏకాగ్రం చేసి (ముక్కు సూటిగా ఉండే సుషుమ్న నాడి మార్గంలో), జ్ఞానమనే దువ్వెనతో నా మనస్సును సరిదిద్దారు. నా పాపిడిలో (చిత్తము యొక్క మాంగ్ లో) భక్తి అనే సింధూరాన్ని నింపారు.
విశేషము: ఇక్కడ బాహ్య అలంకరణను అంతర్గత సాధనకు సంకేతంగా వాడారు. దృష్టిని ఏకాగ్రం చేయడం (Concentration) మరియు అంతర్ముఖం చేయడమే సింధూరం ధరించడం.
ఐదవ చరణం
माथे बिंदी जगमग झूमर, लड़ मोतिन की मांग री, निज रूप सजाया ॥
తాత్పర్యము: నా నుదుట (జ్ఞాన నేత్రం వద్ద) వెలుగుతున్న బిందువును ఉంచారు. నా శిరస్సుపై దైవిక కాంతితో మెరుస్తున్న ఝుమర్ (పాపిడి బిళ్ళ) మరియు ముత్యాల హారాన్ని అలంకరించారు. ఈ విధంగా నా నిజ స్వరూపాన్ని అలంకరించుకున్నాను.
విశేషము: సాధనలో కనిపించే దివ్య ప్రకాశాలే (Light) ఈ ఆభరణాలు. ఆత్మ తన సొంత తేజస్సును గుర్తించడమే ఈ అలంకరణ.
ఆరవ చరణం
घंटा बीन मरंगी बाजी, अनहद मंगल राग री, राधास्वामी गाया ॥
తాత్పర్యము: లోపల గంటా నాదం, వీణ మరియు మృదంగ ధ్వనులు వినిపిస్తున్నాయి. ఆ అనాహత మంగళ వాద్యాల మధ్య నా ఆత్మ ఆనందంగా 'రాధాస్వామి' నామాన్ని గానం చేస్తోంది.
విశేషము: అంతరంగంలో వినిపించే దివ్య శబ్దాలను (Sounds) ఇక్కడ వివరించారు. ఈ పరమానంద స్థితిలో ఆత్మ తన మూలమైన రాధాస్వామిలో లీనమవుతుంది.
427
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో అంతర్గతంగా వినిపించే 'అనాహత శబ్దాల' (Divine Sounds) గురించి మరియు ఆ శబ్దాల ద్వారా ఆత్మ ఏయే లోకాలను దాటి వెళ్తుందో ఎంతో అద్భుతంగా వివరిస్తుంది.
మొదటి చరణం
अनहद बाजे बाज री, सुन सुरत के काना ॥ सहस कमल दल घन्टा बाजे, धुन रही चहुँ दिस गाज री, क्या कँरू बखाना ॥
తాత్పర్యము: ఓ సురత్ (ఆత్మ)! నీ అంతరంగ చెవులతో ఆ అనాహత నాదాలను విను. 'సహస్ర దళ కమలం' (మొదటి మండలం) లో గంటా నాదం మారుమోగుతోంది. ఆ ధ్వని నాలుగు దిశలా వ్యాపించి ఉంది, దాని వైభవాన్ని వర్ణించడం నా వల్ల కాదు.
విశేషము: సాధనలో ఆరంభ దశలో వినిపించే గంటా నాదం ఆత్మను మాయా లోకం నుండి పైకి లాగుతుంది.
రెండవ చరణం
थाप मृदंग पखावज त्रिकुटी, साधू जन के समाज री, गुरु पद अस्थाना ॥
తాత్పర్యము: 'త్రికూటి' (రెండవ మండలం) లో మృదంగం మరియు పఖావజ్ వంటి వాద్యాల ధ్వనులు వినిపిస్తున్నాయి. అక్కడ సాధు పురుషుల సమూహం ఉంది, అది గురువు గారి పవిత్ర స్థానం.
విశేషము: త్రికూటి అనేది గురు పదం. ఇక్కడ వినిపించే గంభీరమైన నాదం ఆత్మలో ధైర్యాన్ని, స్థిరత్వాన్ని నింపుతుంది.
మూడవ చరణం
रारंग सारंग सुन्न में सरंगी, हंस मंडली साज री, अमृत जल पाना ॥
తాత్పర్యము: 'సున్న' (మూడవ మండలం - శూన్యం) లో రారంగ మరియు సారంగ నాదాలతో పాటు సారంగి ధ్వని వినిపిస్తోంది. అక్కడ 'హంసల' (నిర్మలమైన ఆత్మల) బృందం ఉంది. అక్కడ ఆత్మ అమృత పానాన్ని సేవిస్తుంది.
విశేషము: ఈ లోకానికి చేరిన ఆత్మ తన పాప పుణ్యాలను వదిలేసి 'హంస'గా మారుతుంది. మానస సరోవరంలో అమృత స్నానం చేస్తుంది.
నాలుగవ చరణం
भँवर गुफा में मुरली बंसी, महाकाल के राज री, कोई मर्म न जाना ॥
తాత్పర్యము: 'భన్వర్ గుహ'లో మురళీ గానం (కృష్ణుని వంశీ ధ్వని వంటిది) వినిపిస్తోంది. ఇది మహాకాళ్ (కాల పురుషుని) సరిహద్దు ప్రాంతం. ఈ రహస్యం సామాన్యులకు తెలియదు, కేవలం సద్గురువు కృప ఉన్న వారికే తెలుస్తుంది.
విశేషము: ఇక్కడి శబ్దం ఎంతో మధురంగా ఉండి ఆత్మను పరవశింపజేస్తుంది. ఇది సత్యలోకానికి వెళ్లే ద్వారం వంటిది.
ఐదవ చరణం
सतपद बीन मधुर मुद मंगल, यहां किया अपना काज री, राधास्वामी धर ध्याना ॥
తాత్పర్యము: చివరికి 'సత్పద్' (సత్యలోకం) లో వీణా నాదం అత్యంత మధురంగా, మంగళకరంగా వినిపిస్తోంది. అక్కడికి చేరిన తర్వాతే జీవుడు తన అసలు పనిని (మోక్షాన్ని) పూర్తి చేసుకున్నాడు. ఇప్పుడు రాధాस्वामी నామాన్ని ధ్యానిస్తూ ఆ పరమ పదంలో లీనమయ్యాడు.
విశేషము: సత్యలోకంలో వినిపించే వీణా నాదమే ఆత్మ యొక్క అంతిమ గమ్యం. ఇక్కడే ఆత్మ తన మూల పురుషుడైన రాధాస్వామిని చేరుకుంటుంది.
ఈ శబ్దం ద్వారా మనకు తెలిసేదేమిటంటే, భక్తి అంటే కేవలం మంత్రం చదవడం కాదు, లోపల వినిపించే "సజీవ శబ్దాన్ని" పట్టుకుని పైకి ప్రయాణించడం.
-----------------------------------------------------------------------------------------
428
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణాన్ని మన దేశంలోని ప్రసిద్ధ పుణ్యక్షేత్రాలతో (హరిద్వార్, ప్రయాగ, కైలాసం మొదలైనవి) పోలుస్తూ, నిజమైన తీర్థయాత్ర మన అంతరంగంలోనే ఉందని ఎంతో లోతుగా వివరిస్తుంది.
మొదటి చరణం
चल राधास्वामी धाम री तज काया कासी ॥ सहस कमल हरव्दार की पौड़ी, ले सतगुरु का नाम री, नित भज अविनासी ॥
తాత్పర్యము: ఓ ఆత్మ! ఈ శరీరం అనే తాత్కాలిక కాశీని వదిలి, శాశ్వతమైన 'రాధాस्वामी ధామ్'కు బయలుదేరు. అంతరంగంలోని 'సహస్ర దళ కమలం' (మొదటి చక్రం) హరిద్వార్ మెట్ల వంటిది. అక్కడ సద్గురువు నామాన్ని స్మరిస్తూ, ఆ అవినాశి (నాశనం లేని పరమాత్మ)ని భజించు.
విశేషము: బయట ఉండే హరిద్వార్ కంటే, లోపల ఉండే సహస్ర దళ కమలమే అసలైన ఆధ్యాత్మిక ద్వారమని ఇక్కడ సూచించబడింది.
రెండవ చరణం
राज प्रयाग ब्रह्म गढ़ त्रिकुटी, ओंकार गुरु ठाम री, सत चित सुखरासी ॥
తాత్పర్యము: 'త్రికూటి' (రెండవ మండలం) అనేది ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో ప్రయాగ (త్రివేణి సంగమం) వంటిది. ఇది బ్రహ్మ నివాసం మరియు ఓంకార నాదం వినిపించే గురు స్థానం. ఇక్కడ సత్యం, జ్ఞానం మరియు అనంతమైన సుఖం లభిస్తాయి.
విశేషము: ఇడా, పింగళ, సుషుమ్న నాడులు కలిసే అంతర్గత సంగమాన్నే నిజమైన 'ప్రయాగ'గా వర్ణించారు.
మూడవ చరణం
सुन्न मानसर गिरि कैलासा, हंसन का विश्राम री, नहीं चित में उदासी ॥
తాత్పర్యము: 'సున్న' (శూన్యం) అనే మండలం మానస సరోవరం మరియు కైలాస పర్వతం వంటిది. ఇక్కడ హంసలు (నిర్మలమైన ఆత్మలు) విశ్రమిస్తాయి. ఇక్కడికి చేరిన ఆత్మకు మనస్సులో ఎటువంటి విచారం (ఉదాసీనత) ఉండదు.
విశేషము: బాహ్య కైలాసం కంటే అంతర్గత శూన్య మండలం ఆత్మకు నిజమైన శాంతిని ఇస్తుందని అర్థం.
నాలుగవ చరణం
महासुन्न को ऊँचा परवत, सहज समाध अकाम री, सुरत भई अकासी ॥
తాత్పర్యము: 'మహాసున్న' అనేది అత్యున్నతమైన పర్వతం వంటిది. ఇక్కడ ఆత్మ ఎటువంటి కోరికలు లేని (అకామ) సహజ సమాధి స్థితిని పొందుతుంది. ఆత్మ ఇప్పుడు పూర్తిగా ప్రాపంచిక బంధాల నుండి విముక్తమై ఆకాశమంత విశాలంగా మారుతుంది.
విశేషము: ఈ స్థితిలో ఆత్మ తనపై ఉన్న మాయా పొరలన్నింటినీ వదిలించుకుంటుంది.
ఐదవ చరణం
भँवर गुफा घाटी अति सुन्दर, महाकाल को ग्राम री, माया हुई दासी ॥
తాత్పర్యము: 'భన్వర్ గుహ' అనే లోయ ఎంతో సుందరమైనది. ఇది కాల పురుషుని (మహాకాళ్) నగరం. ఇక్కడికి చేరిన ఆత్మకు 'మాయ' దాసిగా మారిపోతుంది (అంటే మాయ ప్రభావం ఆత్మపై ఉండదు).
విశేషము: కాలచక్రాన్ని దాటడానికి ముందు ఉండే ఈ స్థితిలో ఆత్మకు అద్భుతమైన శక్తులు సిద్ధించినా, ఆత్మ వాటిని లెక్కచేయక ముందుకు సాగుతుంది.
ఆరవ చరణం
सत सुमेर सतपद अस्थाना, आनन्द आठों याम री, नहीं आस निरासी ॥
తాత్పర్యము: 'సత్ లోక్' (సత్య పదం) అనేది మేరు పర్వతం వంటిది. ఇక్కడ ఎనిమిది జాములు (రోజంతా) కేవలం ఆనందమే ఉంటుంది. ఇక్కడ ఆశలు, నిరాశలు అనే ద్వంద్వాలు ఉండవు.
విశేషము: సత్ లోకమే ఆత్మ యొక్క శాశ్వత నివాసం, అక్కడ భయానికి తావు లేదు.
ముగింపు చరణం
अलख अनाम अगम के पारा, राधास्वामी धाम से काम री, निज रूप प्रकाशी ॥
తాత్పర్యము: అలఖ్, అగమ్ మరియు అనామీ లోకాలను దాటి, చివరకు మన గమ్యమైన 'రాధాस्वामी ధామ్'కు చేరుకోవాలి. అక్కడే ఆత్మ తన నిజ స్వరూప ప్రకాశాన్ని (స్వయం ప్రకాశాన్ని) పొందుతుంది.
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఆత్మను 'సహేలి' (చెలికత్తె) గా సంబోధిస్తూ, కాలయాపన చేయకుండా సద్గురువును ఆశ్రయించి, జీవన్ముక్తిని పొందమని ఎంతో ప్రేమగా ప్రబోధిస్తోంది.
మొదటి చరణం
मेरी सुरत सहेली आओ री, सतगुरु के चरना ॥ जग में प्रगट भये राधास्वामी, दरस परस चित लाओ री, आ उनके शरना ॥
తాత్పర్యము: నా ప్రియమైన సురత్ (ఆత్మ) సఖీ! రా, సద్గురువు చరణాలను ఆశ్రయించు. ఈ లోకంలో రాధాస్వామి వారు దయామయులై ప్రత్యక్షమయ్యారు. నీ చిత్తాన్ని వారి దర్శన భాగ్యంపై లగ్నం చేసి, వారి శరణు వేడుకో.
విశేషము: పరమాత్మ గురు రూపంలో మన మధ్యకే వచ్చారని, ఈ అవకాశాన్ని వదులుకోవద్దని ఇక్కడ పిలుపునిస్తున్నారు.
రెండవ చరణం
जुगन जुगन का प्यासा मनुआ, गुरु उपदेश चिताओ री, क्यों आलस करना ॥
తాత్పర్యము: నీ మనస్సు ఎన్నో యుగాల నుండి శాంతి కోసం దాహంతో అలమటిస్తోంది. ఇప్పుడు గురువు గారి ఉపదేశాన్ని శ్రద్ధగా విని, నీ మనస్సును మేల్కొలుపు. ఇంకా ఎందుకు ఆలస్యం (ఆలసత్వం) చేస్తున్నావు?
విశేషము: కోట్లాది జన్మల అన్వేషణకు గురువు ఉపదేశమే సరైన పరిష్కారమని, వెంటనే సాధన మొదలుపెట్టాలని హెచ్చరిక.
మూడవ చరణం
सत संगत की अमृत बानी, सुनकर जनम बनाओ री, सहज भव तरना ॥
తాత్పర్యము: సత్సంగంలో వినిపించే అమృత వాక్కులను విని నీ జన్మను సార్థకం చేసుకో. ఆ వాక్కులు వినడం వల్ల ఈ భవసాగరాన్ని చాలా సులభంగా (సహజంగా) దాటవచ్చు.
విశేషము: సత్సంగం అనేది ఆత్మకు ఆహారం వంటిది. అది సంసార బంధాల నుండి విముక్తిని ప్రసాదిస్తుంది.
నాలుగవ చరణం
कुछ दिन सतसंग वचन विलासा, फिर निज घट में न्हाओ री, सुरत शब्द के झरना ॥
తాత్పర్యము: కొన్నాళ్లు సత్సంగం చేసి, గురువు గారి వచనాలలోని ఆనందాన్ని పొందు. ఆ తర్వాత నీ లోపలికి (ఘటములోకి) ప్రయాణించి, అక్కడ ప్రవహిస్తున్న 'సురత్-శబ్ద' అమృత ధారలో స్నానం చేయి.
విశేషము: బాహ్య సత్సంగం అనేది పునాది వంటిది, కానీ అసలైన ఆనందం లోపల జరిగే శబ్ద సాధనలోనే (అంతర్గత స్నానం) ఉంటుంది.
ముగింపు చరణం
जीते जी जीवन मुक्ति फल, राधास्वामी दया से पाओ री, अवसर न बिसरना ॥
తాత్పర్యము: రాధాస్వామి వారి దయతో, జీవించి ఉండగానే 'జీవన్ముక్తి' అనే ఫలాన్ని పొందు. ఈ గొప్ప అవకాశాన్ని ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ మర్చిపోవద్దు, జారవిడుచుకోవద్దు.
విశేషము: మరణించిన తర్వాత వచ్చే ముక్తి కంటే, బతికి ఉండగానే ఆత్మ స్థితిని గ్రహించి ముక్తి పొందడమే రాధాస్వామి మతంలోని ప్రత్యేకత.
ఈ ఐదు శబ్దాలు (425 నుండి 429 వరకు) ఆధ్యాత్మిక సాధనలోని ఆరంభం నుండి అంతిమ స్థితి వరకు ఉన్న రహస్యాలను ఒక క్రమపద్ధతిలో వివరించాయి
430
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం 'రాధాస్వామి ధామ్' (పరమ పదం) యొక్క ప్రత్యేకతను మరియు ఆ స్థితిలో ఆత్మకు కలిగే శాంతిని వివరిస్తుంది. ఇది ఒక రకమైన 'పిలుపు' (Invitation) వంటిది.
మొదటి చరణం
राधास्वामी धाम सिधार री, सखी सुरत सियानी ॥ नहीं वहाँ काल कलेस न माया, नहीं सिर कर्म का भार री, आनन्द की खानी ॥
తాత్పర్యము: ఓ వివేకవంతురాలవైన సురత్ (ఆత్మ) సఖీ! నీవు రాధాస్వామి ధామానికి పయనం సాగించు. అక్కడ కాలము (మృత్యువు), క్లేశములు (కష్టాలు) లేదా మాయ అనేవి ఉండవు. నీ తలపై ఉన్న కర్మల భారం కూడా అక్కడ ఉండదు; అది అనంతమైన ఆనంద నిధి.
విశేషము: ఈ ప్రపంచంలో ప్రతి జీవి కాలానికి, కర్మలకు బద్ధుడై ఉంటాడు. కానీ రాధాస్వామి ధామ్ వీటన్నింటికీ అతీతమైన సురక్షితమైన స్థానం.
రెండవ చరణం
नहीं वहां तीन ताप का भय दुख, नहीं यम का अधिकार री, वह पद निर्वानी ॥
తాత్పర్యము: అక్కడ మూడు రకాల తాపత్రయాల (ఆధిభౌతిక, ఆధిదైవిక, ఆధ్యాత్మిక బాధలు) భయం గానీ, దుఃఖం గానీ ఉండవు. అక్కడ యమధర్మరాజు అధికారం అస్సలు చెల్లదు. అది పరమ నిర్వాణ పదం.
విశేషము: యముడు లేదా కాల పురుషుడు కేవలం త్రిలోకాలను (స్వర్గ, మర్త్య, పాతాళ) మాత్రమే శాసిస్తాడు. దయాళ్ దేశ్లో ఆత్మకు పూర్తి స్వేచ్ఛ ఉంటుంది.
మూడవ చరణం
व्दन्द व्दौत पाखंड विवादा, नहीं सत असत विचार री, जाये मन नहीं बानी ॥
తాత్పర్యము: అక్కడ ద్వంద్వాలు (సుఖదుఃఖాలు), ద్వైత భావం, పాషండత్వము లేదా వాదోపవాదాలు ఉండవు. సత్యము-అసత్యము అనే తర్కాలకు కూడా అక్కడ తావు లేదు. ఎందుకంటే అక్కడికి మనస్సు గానీ, వాక్కు (మాట) గానీ చేరుకోలేవు.
విశేషము: దైవం గురించి చేసే చర్చలన్నీ మనస్సు పరిధిలోనివి. కానీ ఆ పరమ పదం కేవలం అనుభవ పూర్వకమైనది, మాటలకు అందనిది.
నాలుగవ చరణం
तीन त्रिलोकी काल रचाई, वह है इसके पार री, अनुभव गति जानी ॥
తాత్పర్యము: కాల పురుషుడు సృష్టించిన ఈ మూడు లోకాలకు (పిండం, అండం, బ్రహ్మాండం) ఆ పదం పూర్తిగా అవతల (పైన) ఉంది. ఆ గతిని కేవలం అంతర్గత అనుభవం ద్వారా మాత్రమే తెలుసుకోగలము.
విశేషము: సృష్టికర్త అని మనం భావించే కాల పురుషుని పరిధి కంటే రాధాస్వామి ధామ్ ఎంతో ఉన్నతమైనదని ఇక్కడ స్పష్టం చేయబడింది.
ఐదవ చరణం
राधास्वामी आये दिया संदेशा, सुरत का पाऊँ उभार री, हो धुर अस्थानी ॥
తాత్పర్యము: రాధాస్వామి వారు స్వయంగా ఈ భూమిపైకి వచ్చి ఈ సందేశాన్ని ఇచ్చారు. దీని వల్ల నా ఆత్మకు ఉద్ధరణ (ఉద్ధారము) లభించి, అది తన అసలైన స్థానమైన 'ధూర్' (ఆది స్థానం) లో స్థిరపడుతుంది.
విశేషము: గురువు ఇచ్చే ఈ సందేశం ఆత్మను మాయా బంధనాల నుండి పైకి లేపి (ఉభార్), శాశ్వతమైన ఇంటికి చేరుస్తుంది.
ముగింపు (బినతి)
ఈ శబ్దం చివరన 'బినతి' (ప్రార్థన) అని ఉంది. అంటే, ఇంతటి గొప్ప స్థితిని వివరించిన తర్వాత, సాధకుడు తనను ఆ పరమ పదానికి చేర్చమని గురువును వేడుకుంటూ ప్రార్థన చేయడం పరిపాటి.
431
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఒక అత్యున్నతమైన ప్రార్థన (బినతి). సాధకుడు తనలోని కోరికలను వదిలివేసి, కేవలం గురు భక్తిలో లీనం కావాలని కోరుకునే ఆవేదనను ఇది ప్రతిబింబిస్తుంది.
మొదటి చరణం
दया दृष्टि कीजे, मुझे तार लीजे । लगा अपने चरनों में, भव पार कीजे ॥
తాత్పర్యము: ఓ దయామయుడా! నాపై నీ కృపా వీక్షణాన్ని ప్రసరింపజేయండి, నన్ను ఈ సంసార సాగరం నుండి తరింపజేయండి. నన్ను మీ పాద పద్మాలకు హత్తుకుని, ఈ భవబంధాల నుండి విముక్తిని ప్రసాదించండి.
విశేషము: ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో సాధకుడి ప్రయత్నం కంటే గురువు యొక్క 'దయ' మరియు 'చరణ శరణాగతి' మిన్న అని ఇక్కడ తెలియజేయబడింది.
రెండవ చరణం
रहे वासना नाम को, भी न मन में । कटे दिन मेरा, भक्ति में और भजन में ॥
తాత్పర్యము: నా మనస్సులో కనీసం నామమాత్రానికి కూడా ఎటువంటి ప్రాపంచిక వాసనలు (కోరికలు) మిగిలి ఉండకూడదు. నా జీవితంలోని ప్రతి రోజూ, ప్రతి క్షణం కేవలం మీ భక్తిలో మరియు భజనలోనే గడిచిపోవాలి.
విశేషము: మనస్సులోని కోరికలే జన్మలకు కారణం. అవి నశిస్తేనే ఆత్మ నిరంతర భజనలో స్థిరపడగలదని దీని భావం.
మూడవ చరణం
सदा सर्वदा, नाम ही की लगन हो । तुम्हारा ही सुमिरन, तुम्हारा मनन हो ॥
తాత్పర్యము: ఎల్లవేళలా నాకు మీ 'నామము' పట్లనే గాఢమైన తపన (లగ్నత) ఉండాలి. నా ప్రతి శ్వాసలో మీ స్మరణ (సుమిరన్) మరియు నా ప్రతి ఆలోచనలో మీ ధ్యానమే (మననం) ఉండాలి.
విశేషము: ఇక్కడ 'సుమిరన్' అంటే మనస్సును ప్రాపంచిక విషయాల నుండి వేరు చేసి, గురువు ఇచ్చిన నామంతో నింపడం.
నాలుగవ చరణం
तजी वासना, और चरनों में आया । न व्यापे मुझे, जगत की मोह माया ॥
తాత్పర్యము: లోకపు ఆశలన్నింటినీ త్యజించి నేను మీ పాదాలను ఆశ్రయించాను. ఈ జగత్తులోని మోహమాయలు నన్ను ఇక ఎప్పటికీ చుట్టుముట్టకూడదు (నన్ను ప్రభావితం చేయకూడదు).
విశేషము: గురు చరణాలను పట్టుకున్నాక, మాయా ప్రభావం ఆత్మపై పడకుండా ఉండాలని కోరుకునే రక్షా కవచం వంటి ప్రార్థన ఇది.
ముగింపు చరణం
जपूँ जागते सोते, मैं राधास्वामी । कहूँ पद में झुककर, नमामी नमामी ॥
తాత్పర్యము: నిద్రపోతున్నా, మేల్కొని ఉన్నా నిరంతరం నా అంతరంగంలో 'రాధాస్వామి' నామమే ధ్వనిస్తూ ఉండాలి. మీ పాదాలకు శిరస్సు వంచి మళ్ళీ మళ్ళీ నమస్కరిస్తున్నాను.
విశేషము: 'జాగతే సోతే' (మేల్కొన్నా, నిద్రిస్తున్నా) అనేది 'అజపా జపం' లేదా సురత్-శబ్ద యోగంలోని ఉన్నత స్థితిని సూచిస్తుంది, ఇక్కడ నామ స్మరణ సహజంగా ప్రవహిస్తుంది.
మొత్తం సారాంశం
ఈ శబ్దం (431) ఒక సంపూర్ణ శరణాగతిని సూచిస్తుంది. సాధకుడు తన స్వంత బలాన్ని నమ్ముకోకుండా, కేవలం గురువు దయను, నామ స్మరణను మరియు నిరంతర భక్తిని మాత్రమే కోరుకుంటున్నాడు. ఇది 'సార బచన్'లోని అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందిన ప్రార్థనలలో ఒకటి.
432
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం (432) ఒక ఆర్తనాదం మరియు పరిపూర్ణమైన ఆత్మనివేదన. సాధకుడు తన ఇంద్రియాలను, మనస్సును మరియు కర్మలను పూర్తిగా గురు సేవలో మరియు నామ స్మరణలో ఎలా లీనం చేయాలనుకుంటున్నాడో ఇక్కడ వర్ణించబడింది.
మొదటి చరణం
दया दृष्टी से, खोलदे आँख मेरी ॥ रहे वासना, मन में भक्ति की तेरी ॥
తాత్పర్యము: ఓ దయామయుడా! నీ కరుణా వీక్షణంతో నా (జ్ఞాన) నేత్రాన్ని తెరిపించు. నా మనస్సులో లోకపు కోరికలకు బదులుగా, కేవలం నీ భక్తి పట్ల మాత్రమే తపన (వాసన) మిగిలి ఉండాలి.
విశేషము: ఇక్కడ 'కళ్లు తెరవడం' అంటే భౌతికమైన దృష్టి కాదు, అంతరంగంలో ఉండే 'మూడవ కన్ను' లేదా 'దివ్య దృష్టి'ని ప్రసాదించమని వేడుకోవడం.
రెండవ చరణం
तेरी आस है, और तेरा ही सहारा । शरण देके कर, सिंधु से भव के पारा ॥
తాత్పర్యము: నాకు నీపైనే ఆశ ఉంది, నీవే నా ఏకైక ఆధారం. నాకు నీ శరణు ప్రసాదించి, నన్ను ఈ భవసాగరం (సంసార సముద్రం) నుండి దరిచేర్చు.
విశేషము: గురువును నమ్ముకున్న వాడు ఎప్పుడూ ఒంటరివాడు కాదని, ఆయన కృప అనే నౌక ద్వారానే ఈ ప్రపంచాన్ని దాటగలమని ఇక్కడ అర్థం.
మూడవ చరణం
करूँ तन से और मन से, मै काम तेरा । रहे रात दिन, होठों पर नाम तेरा ॥
తాత్పర్యము: నా తనువుతో (శరీరంతో) మరియు మనస్సుతో కేవలం నీ పనులే (గురు సేవ) చేయాలి. రేయింబవళ్లు నా పెదవులపై నిరంతరం నీ నామమే నాట్యం చేయాలి.
విశేషము: కర్మ మరియు మనస్సు రెండూ భగవంతుని వైపు మళ్ళినప్పుడే సాధన పరిపూర్ణమవుతుంది.
నాలుగవ చరణం
सदा सर्वदा मन में, हो ध्यान तेरा । तेरा ही हो अनुमान, और ज्ञान तेरा ॥
తాత్పర్యము: ఎల్లవేళలా నా మనస్సులో నీ ధ్యానమే ఉండాలి. నేను చేసే ప్రతి ఆలోచన (అనుమానం/ఊహ) మరియు నాకు కలిగే జ్ఞానం అన్నీ నీకు సంబంధించినవే అయి ఉండాలి.
విశేషము: మనస్సులో ప్రాపంచిక విషయాలకు చోటు లేకుండా, కేవలం గురు స్వరూపం మరియు గురు బోధనలే నిండి ఉండాలని కోరుకోవడం.
ముగింపు చరణం
जपूँ राधास्वामी, भज़ूँ राधास्वामी । पढूँ राधास्वामी, लिखूँ राधास्वामी ॥
తాత్పర్యము: నేను జపించేది రాధాస్వామి, నేను భజించేది రాధాస్వామి. నేను చదివేది రాధాస్వామి, నేను వ్రాసేది కూడా రాధాస్వామి నామమే కావాలి.
విశేషము: ఇది ఒక ఉన్నతమైన ఏకాగ్రత స్థితి. సాధకుడి చదువు, వ్రాత, శ్వాస అన్నీ ఆ పరమ పవిత్ర నామంతో మమేకమై పోవాలని ఇక్కడ ప్రార్థిస్తున్నారు.
వివరణ: "सातवी धुन" (ఏడవ ధున్)
శబ్దానికి చివరన ఉన్న 'సాత్వి ధున్' అనేది ఈ శబ్దాన్ని పాడే విధానాన్ని లేదా రాగాన్ని సూచిస్తుంది. రాధాస్వామి సాహిత్యంలో వివిధ ప్రార్థనలను ప్రత్యేకమైన లయల్లో (ధున్) పాడటం ఆనవాయితీ.
ఈ శబ్దం ద్వారా సాధకుడు తన సర్వస్వాన్ని (తను, మన, ధన) రాధాస్వామి చరణాలలో సమర్పించుకుంటున్నాడు.
శబ్దం 433: శరణాగతి మరియు అదృష్టం
कैसे अपना भाग सराहूँ ॥ प्रेम प्रीति परतीति पदारथ, प्राप्त भये अब कुछ नहीं चाहूँ ॥
తాత్పర్యము: నా అదృష్టాన్ని నేను ఎలా కొనియాడగలను? (నా అదృష్టం అంత గొప్పది). నాకు ప్రేమ, అనురాగం మరియు గురువుపై దృఢమైన నమ్మకం (పరీతి) అనే గొప్ప సంపదలు లభించాయి. ఇవి పొందిన తర్వాత నాకు ఈ లోకంలో ఇక ఏ కోరికలూ లేవు.
విశేషము: ఆధ్యాత్మిక మార్గంలో 'ప్రేమ, ప్రీతి, ప్రతీతి' అనేవి మూడు పునాదులు. ఇవి ఉన్న సాధకుడికి ప్రపంచంలోని సంపదలతో పనిలేదు.
श्रध्दा भक्ति हो टेक गुरु की, जीते जी यह परन निबाहूँ । चरण न छूटे तन चाहें छूटे, अब तो राधास्वामी शरन पड़ा हूँ ॥
తాత్పర్యము: సద్గురువు పట్ల శ్రద్ధ, భక్తి మాత్రమే నా ఆధారం. బతికి ఉన్నంత కాలం ఈ నిశ్చయాన్ని (ప్రతినను) నిలబెట్టుకుంటాను. ఈ శరీరం పోయినా సరే, గురువు చరణాలు మాత్రం వదలను. ఎందుకంటే ఇప్పుడు నేను పూర్తిగా రాధాస్వామి శరణు వేడుకున్నాను.
విశేషము: శరీరం పట్ల మమకారం వదిలేసి, గురు చరణాలపై ప్రాణం పెట్టే 'శరణాగతి' ఇక్కడ కనిపిస్తుంది.
निरख परख कर घट की लीला, सत्तलोक की ओर चला हूँ ॥ राधास्वामी धाम में बासा पाया, चौरासी के भय से छुटा हूँ ॥
తాత్పర్యము: నా హృదయంలో (ఘటము) జరిగే అద్భుతమైన లీలలను దర్శించి, ఇప్పుడు నేను సత్యలోకం వైపు ప్రయాణిస్తున్నాను. చివరకు రాధాస్వామి ధామ్లో నివాసం సంపాదించుకున్నాను. దీనివల్ల 84 లక్షల జీవరాశుల పునర్జన్మ (చౌరాసీ) భయం నుండి విముక్తుడనయ్యాను.
విశేషము: ముక్తి అంటే మరణానంతరం లభించేది కాదు, సాధన ద్వారా ఇప్పుడే తన నిలయాన్ని చేరుకోవడం.
శబ్దం 434: నామ పిచ్చి (నామ దీవానా)
मैं तो होगया नाम दिवाना ॥ सांसों सांस नाम का सुमिरन, यही मेरा है पानी दाना ॥
తాత్పర్యము: నేను నామ స్మరణలో పిచ్చివాడిని (దీవానా) అయిపోయాను. నా ప్రతి శ్వాసలో నామ స్మరణే జరుగుతోంది. నాకు అన్నపానీయాల కంటే ఈ నామమే ముఖ్యం, ఇదే నా జీవనాధారం.
విశేషము: ఒక ప్రేమికుడికి తన ప్రియుడు ఎలాగో, సాధకుడికి 'నామము' అలా ప్రాణవాయువు కావాలని దీని అర్థం.
नहीं कोई जाने नाम महातम, जो जाने सो चतुर सुजाना ॥ चलते फिरते सोते जगते, जपत हिया जिया हरषाना ॥
తాత్పర్యము: ఈ నామ మహిమ ఎవరికీ తెలియదు; ఎవరు దీనిని తెలుసుకుంటారో వారే నిజమైన జ్ఞాని (సుజానా). నడుస్తున్నా, తిరుగుతున్నా, నిద్రిస్తున్నా, మేల్కొన్నా ఈ నామాన్ని జపించడం వల్ల నా హృదయం ఆనందంతో ఉప్పొంగిపోతోంది.
విశేషము: బాహ్య కర్మల కంటే అంతరంగ నామ స్మరణే నిజమైన తెలివితేటలు.
धर्म कर्म संयम तप किरिया, भूल गये नहीं नाम भुलाना ॥ राधास्वामी नाम जो कोई सुमिरे, सहज ही पावे पद निर्वाना ॥
తాత్పర్యము: నేను బాహ్య మత ధర్మాలు, కర్మకాండలు, కఠిన తపస్సులు అన్నీ మర్చిపోయాను, కానీ నామాన్ని మాత్రం మరువలేదు. ఎవరైతే ప్రేమతో 'రాధాస్వామి' నామాన్ని స్మరిస్తారో, వారు ఎటువంటి కష్టం లేకుండా సహజంగానే నిర్వాణ పదాన్ని (మోక్షాన్ని) పొందుతారు.
విశేషము: కలికాలంలో కఠినమైన యోగ సాధనల కంటే 'నామ సుమిరన్' అత్యంత సులభమైన మరియు శక్తివంతమైన మార్గమని ఇక్కడ స్పష్టమవుతోంది.
426
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణాన్ని ఒక 'పెళ్లి' (వివాహం) రూపకంతో అత్యంత అద్భుతంగా వర్ణిస్తుంది. ఆత్మ (సురత్) వధువుగా, పరమాత్మ (శబ్దం) వరుడిగా మారి జరిగే ఈ అంతర్గత కలయిక యొక్క తాత్పర్యము ఇక్కడ ఉంది:
మొదటి చరణం
जागे पूरन भाग री, नर जनम बनाया ॥
తాత్పర్యము: నా అదృష్టం పూర్తిగా పండింది (మేల్కొన్నది). ఎంతో కష్టతరమైన ఈ 'నర జన్మ' (మనుష్య జన్మ) ఈ రోజు సఫలమైంది.
విశేషము: ఆధ్యాత్మిక సాధన ద్వారా మాత్రమే మానవ జన్మకు పరిపూర్ణత లభిస్తుందని, అది లభించినప్పుడు భాగ్యోదయం కలిగిందని అర్థం.
రెండవ చరణం
माया ममता छल चतुराई, सब को दीना त्याग री, जब गुरु संग पाया ॥
తాత్పర్యము: ఎప్పుడైతే నాకు సద్గురువు తోడు లభించిందో, అప్పుడే నాలోని మాయ, మమకారం, కపటం (ఛలము) మరియు లోకసంబంధమైన అతి తెలివితేటలను పూర్తిగా వదిలిపెట్టాను.
విశేషము: గురువు తోడు దొరికినప్పుడు లౌకిక వికారాలు సహజంగానే దూరం అవుతాయి.
మూడవ చరణం
सुरत कुंवारी शब्द से ब्याही, सहित सुभाग सुहाग री, सिंगार कराया ॥
తాత్పర్యము: కన్యగా ఉన్న నా 'సురత్' (ఆత్మ) కు 'శబ్దం' (అనాహత నాదం) తో వివాహం జరిగింది. ఇప్పుడు నేను సుమంగళిని అయ్యాను. గురువు గారు నాకు భక్తి అనే అలంకారాన్ని (శృంగారాన్ని) స్వయంగా చేయించారు.
విశేషము: ఆత్మ మరియు పరమాత్మల కలయికనే ఇక్కడ వివాహంగా వర్ణించారు. శబ్దం తో లీనం కావడమే నిజమైన సుహాగిని స్థితి.
నాలుగవ చరణం
नाक के सीध लगाई कंघी, काढी चित की मांग री, सेंदूर भराया ॥
తాత్పర్యము: గురువు గారు నా చిత్తాన్ని ఏకాగ్రం చేసి (ముక్కు సూటిగా ఉండే సుషుమ్న నాడి మార్గంలో), జ్ఞానమనే దువ్వెనతో నా మనస్సును సరిదిద్దారు. నా పాపిడిలో (చిత్తము యొక్క మాంగ్ లో) భక్తి అనే సింధూరాన్ని నింపారు.
విశేషము: ఇక్కడ బాహ్య అలంకరణను అంతర్గత సాధనకు సంకేతంగా వాడారు. దృష్టిని ఏకాగ్రం చేయడం (Concentration) మరియు అంతర్ముఖం చేయడమే సింధూరం ధరించడం.
ఐదవ చరణం
माथे बिंदी जगमग झूमर, लड़ मोतिन की मांग री, निज रूप सजाया ॥
తాత్పర్యము: నా నుదుట (జ్ఞాన నేత్రం వద్ద) వెలుగుతున్న బిందువును ఉంచారు. నా శిరస్సుపై దైవిక కాంతితో మెరుస్తున్న ఝుమర్ (పాపిడి బిళ్ళ) మరియు ముత్యాల హారాన్ని అలంకరించారు. ఈ విధంగా నా నిజ స్వరూపాన్ని అలంకరించుకున్నాను.
విశేషము: సాధనలో కనిపించే దివ్య ప్రకాశాలే (Light) ఈ ఆభరణాలు. ఆత్మ తన సొంత తేజస్సును గుర్తించడమే ఈ అలంకరణ.
ఆరవ చరణం
घंटा बीन मरंगी बाजी, अनहद मंगल राग री, राधास्वामी गाया ॥
తాత్పర్యము: లోపల గంటా నాదం, వీణ మరియు మృదంగ ధ్వనులు వినిపిస్తున్నాయి. ఆ అనాహత మంగళ వాద్యాల మధ్య నా ఆత్మ ఆనందంగా 'రాధాస్వామి' నామాన్ని గానం చేస్తోంది.
విశేషము: అంతరంగంలో వినిపించే దివ్య శబ్దాలను (Sounds) ఇక్కడ వివరించారు. ఈ పరమానంద స్థితిలో ఆత్మ తన మూలమైన రాధాస్వామిలో లీనమవుతుంది.
427
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో అంతర్గతంగా వినిపించే 'అనాహత శబ్దాల' (Divine Sounds) గురించి మరియు ఆ శబ్దాల ద్వారా ఆత్మ ఏయే లోకాలను దాటి వెళ్తుందో ఎంతో అద్భుతంగా వివరిస్తుంది.
మొదటి చరణం
अनहद बाजे बाज री, सुन सुरत के काना ॥ सहस कमल दल घन्टा बाजे, धुन रही चहुँ दिस गाज री, क्या कँरू बखाना ॥
తాత్పర్యము: ఓ సురత్ (ఆత్మ)! నీ అంతరంగ చెవులతో ఆ అనాహత నాదాలను విను. 'సహస్ర దళ కమలం' (మొదటి మండలం) లో గంటా నాదం మారుమోగుతోంది. ఆ ధ్వని నాలుగు దిశలా వ్యాపించి ఉంది, దాని వైభవాన్ని వర్ణించడం నా వల్ల కాదు.
విశేషము: సాధనలో ఆరంభ దశలో వినిపించే గంటా నాదం ఆత్మను మాయా లోకం నుండి పైకి లాగుతుంది.
రెండవ చరణం
थाप मृदंग पखावज त्रिकुटी, साधू जन के समाज री, गुरु पद अस्थाना ॥
తాత్పర్యము: 'త్రికూటి' (రెండవ మండలం) లో మృదంగం మరియు పఖావజ్ వంటి వాద్యాల ధ్వనులు వినిపిస్తున్నాయి. అక్కడ సాధు పురుషుల సమూహం ఉంది, అది గురువు గారి పవిత్ర స్థానం.
విశేషము: త్రికూటి అనేది గురు పదం. ఇక్కడ వినిపించే గంభీరమైన నాదం ఆత్మలో ధైర్యాన్ని, స్థిరత్వాన్ని నింపుతుంది.
మూడవ చరణం
रारंग सारंग सुन्न में सरंगी, हंस मंडली साज री, अमृत जल पाना ॥
తాత్పర్యము: 'సున్న' (మూడవ మండలం - శూన్యం) లో రారంగ మరియు సారంగ నాదాలతో పాటు సారంగి ధ్వని వినిపిస్తోంది. అక్కడ 'హంసల' (నిర్మలమైన ఆత్మల) బృందం ఉంది. అక్కడ ఆత్మ అమృత పానాన్ని సేవిస్తుంది.
విశేషము: ఈ లోకానికి చేరిన ఆత్మ తన పాప పుణ్యాలను వదిలేసి 'హంస'గా మారుతుంది. మానస సరోవరంలో అమృత స్నానం చేస్తుంది.
నాలుగవ చరణం
भँवर गुफा में मुरली बंसी, महाकाल के राज री, कोई मर्म न जाना ॥
తాత్పర్యము: 'భన్వర్ గుహ'లో మురళీ గానం (కృష్ణుని వంశీ ధ్వని వంటిది) వినిపిస్తోంది. ఇది మహాకాళ్ (కాల పురుషుని) సరిహద్దు ప్రాంతం. ఈ రహస్యం సామాన్యులకు తెలియదు, కేవలం సద్గురువు కృప ఉన్న వారికే తెలుస్తుంది.
విశేషము: ఇక్కడి శబ్దం ఎంతో మధురంగా ఉండి ఆత్మను పరవశింపజేస్తుంది. ఇది సత్యలోకానికి వెళ్లే ద్వారం వంటిది.
ఐదవ చరణం
सतपद बीन मधुर मुद मंगल, यहां किया अपना काज री, राधास्वामी धर ध्याना ॥
తాత్పర్యము: చివరికి 'సత్పద్' (సత్యలోకం) లో వీణా నాదం అత్యంత మధురంగా, మంగళకరంగా వినిపిస్తోంది. అక్కడికి చేరిన తర్వాతే జీవుడు తన అసలు పనిని (మోక్షాన్ని) పూర్తి చేసుకున్నాడు. ఇప్పుడు రాధాस्वामी నామాన్ని ధ్యానిస్తూ ఆ పరమ పదంలో లీనమయ్యాడు.
విశేషము: సత్యలోకంలో వినిపించే వీణా నాదమే ఆత్మ యొక్క అంతిమ గమ్యం. ఇక్కడే ఆత్మ తన మూల పురుషుడైన రాధాస్వామిని చేరుకుంటుంది.
ఈ శబ్దం ద్వారా మనకు తెలిసేదేమిటంటే, భక్తి అంటే కేవలం మంత్రం చదవడం కాదు, లోపల వినిపించే "సజీవ శబ్దాన్ని" పట్టుకుని పైకి ప్రయాణించడం.
-----------------------------------------------------------------------------------------
428
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణాన్ని మన దేశంలోని ప్రసిద్ధ పుణ్యక్షేత్రాలతో (హరిద్వార్, ప్రయాగ, కైలాసం మొదలైనవి) పోలుస్తూ, నిజమైన తీర్థయాత్ర మన అంతరంగంలోనే ఉందని ఎంతో లోతుగా వివరిస్తుంది.
మొదటి చరణం
चल राधास्वामी धाम री तज काया कासी ॥ सहस कमल हरव्दार की पौड़ी, ले सतगुरु का नाम री, नित भज अविनासी ॥
తాత్పర్యము: ఓ ఆత్మ! ఈ శరీరం అనే తాత్కాలిక కాశీని వదిలి, శాశ్వతమైన 'రాధాस्वामी ధామ్'కు బయలుదేరు. అంతరంగంలోని 'సహస్ర దళ కమలం' (మొదటి చక్రం) హరిద్వార్ మెట్ల వంటిది. అక్కడ సద్గురువు నామాన్ని స్మరిస్తూ, ఆ అవినాశి (నాశనం లేని పరమాత్మ)ని భజించు.
విశేషము: బయట ఉండే హరిద్వార్ కంటే, లోపల ఉండే సహస్ర దళ కమలమే అసలైన ఆధ్యాత్మిక ద్వారమని ఇక్కడ సూచించబడింది.
రెండవ చరణం
राज प्रयाग ब्रह्म गढ़ त्रिकुटी, ओंकार गुरु ठाम री, सत चित सुखरासी ॥
తాత్పర్యము: 'త్రికూటి' (రెండవ మండలం) అనేది ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో ప్రయాగ (త్రివేణి సంగమం) వంటిది. ఇది బ్రహ్మ నివాసం మరియు ఓంకార నాదం వినిపించే గురు స్థానం. ఇక్కడ సత్యం, జ్ఞానం మరియు అనంతమైన సుఖం లభిస్తాయి.
విశేషము: ఇడా, పింగళ, సుషుమ్న నాడులు కలిసే అంతర్గత సంగమాన్నే నిజమైన 'ప్రయాగ'గా వర్ణించారు.
మూడవ చరణం
सुन्न मानसर गिरि कैलासा, हंसन का विश्राम री, नहीं चित में उदासी ॥
తాత్పర్యము: 'సున్న' (శూన్యం) అనే మండలం మానస సరోవరం మరియు కైలాస పర్వతం వంటిది. ఇక్కడ హంసలు (నిర్మలమైన ఆత్మలు) విశ్రమిస్తాయి. ఇక్కడికి చేరిన ఆత్మకు మనస్సులో ఎటువంటి విచారం (ఉదాసీనత) ఉండదు.
విశేషము: బాహ్య కైలాసం కంటే అంతర్గత శూన్య మండలం ఆత్మకు నిజమైన శాంతిని ఇస్తుందని అర్థం.
నాలుగవ చరణం
महासुन्न को ऊँचा परवत, सहज समाध अकाम री, सुरत भई अकासी ॥
తాత్పర్యము: 'మహాసున్న' అనేది అత్యున్నతమైన పర్వతం వంటిది. ఇక్కడ ఆత్మ ఎటువంటి కోరికలు లేని (అకామ) సహజ సమాధి స్థితిని పొందుతుంది. ఆత్మ ఇప్పుడు పూర్తిగా ప్రాపంచిక బంధాల నుండి విముక్తమై ఆకాశమంత విశాలంగా మారుతుంది.
విశేషము: ఈ స్థితిలో ఆత్మ తనపై ఉన్న మాయా పొరలన్నింటినీ వదిలించుకుంటుంది.
ఐదవ చరణం
भँवर गुफा घाटी अति सुन्दर, महाकाल को ग्राम री, माया हुई दासी ॥
తాత్పర్యము: 'భన్వర్ గుహ' అనే లోయ ఎంతో సుందరమైనది. ఇది కాల పురుషుని (మహాకాళ్) నగరం. ఇక్కడికి చేరిన ఆత్మకు 'మాయ' దాసిగా మారిపోతుంది (అంటే మాయ ప్రభావం ఆత్మపై ఉండదు).
విశేషము: కాలచక్రాన్ని దాటడానికి ముందు ఉండే ఈ స్థితిలో ఆత్మకు అద్భుతమైన శక్తులు సిద్ధించినా, ఆత్మ వాటిని లెక్కచేయక ముందుకు సాగుతుంది.
ఆరవ చరణం
सत सुमेर सतपद अस्थाना, आनन्द आठों याम री, नहीं आस निरासी ॥
తాత్పర్యము: 'సత్ లోక్' (సత్య పదం) అనేది మేరు పర్వతం వంటిది. ఇక్కడ ఎనిమిది జాములు (రోజంతా) కేవలం ఆనందమే ఉంటుంది. ఇక్కడ ఆశలు, నిరాశలు అనే ద్వంద్వాలు ఉండవు.
విశేషము: సత్ లోకమే ఆత్మ యొక్క శాశ్వత నివాసం, అక్కడ భయానికి తావు లేదు.
ముగింపు చరణం
अलख अनाम अगम के पारा, राधास्वामी धाम से काम री, निज रूप प्रकाशी ॥
తాత్పర్యము: అలఖ్, అగమ్ మరియు అనామీ లోకాలను దాటి, చివరకు మన గమ్యమైన 'రాధాस्वामी ధామ్'కు చేరుకోవాలి. అక్కడే ఆత్మ తన నిజ స్వరూప ప్రకాశాన్ని (స్వయం ప్రకాశాన్ని) పొందుతుంది.
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఆత్మను 'సహేలి' (చెలికత్తె) గా సంబోధిస్తూ, కాలయాపన చేయకుండా సద్గురువును ఆశ్రయించి, జీవన్ముక్తిని పొందమని ఎంతో ప్రేమగా ప్రబోధిస్తోంది.
మొదటి చరణం
मेरी सुरत सहेली आओ री, सतगुरु के चरना ॥ जग में प्रगट भये राधास्वामी, दरस परस चित लाओ री, आ उनके शरना ॥
తాత్పర్యము: నా ప్రియమైన సురత్ (ఆత్మ) సఖీ! రా, సద్గురువు చరణాలను ఆశ్రయించు. ఈ లోకంలో రాధాస్వామి వారు దయామయులై ప్రత్యక్షమయ్యారు. నీ చిత్తాన్ని వారి దర్శన భాగ్యంపై లగ్నం చేసి, వారి శరణు వేడుకో.
విశేషము: పరమాత్మ గురు రూపంలో మన మధ్యకే వచ్చారని, ఈ అవకాశాన్ని వదులుకోవద్దని ఇక్కడ పిలుపునిస్తున్నారు.
రెండవ చరణం
जुगन जुगन का प्यासा मनुआ, गुरु उपदेश चिताओ री, क्यों आलस करना ॥
తాత్పర్యము: నీ మనస్సు ఎన్నో యుగాల నుండి శాంతి కోసం దాహంతో అలమటిస్తోంది. ఇప్పుడు గురువు గారి ఉపదేశాన్ని శ్రద్ధగా విని, నీ మనస్సును మేల్కొలుపు. ఇంకా ఎందుకు ఆలస్యం (ఆలసత్వం) చేస్తున్నావు?
విశేషము: కోట్లాది జన్మల అన్వేషణకు గురువు ఉపదేశమే సరైన పరిష్కారమని, వెంటనే సాధన మొదలుపెట్టాలని హెచ్చరిక.
మూడవ చరణం
सत संगत की अमृत बानी, सुनकर जनम बनाओ री, सहज भव तरना ॥
తాత్పర్యము: సత్సంగంలో వినిపించే అమృత వాక్కులను విని నీ జన్మను సార్థకం చేసుకో. ఆ వాక్కులు వినడం వల్ల ఈ భవసాగరాన్ని చాలా సులభంగా (సహజంగా) దాటవచ్చు.
విశేషము: సత్సంగం అనేది ఆత్మకు ఆహారం వంటిది. అది సంసార బంధాల నుండి విముక్తిని ప్రసాదిస్తుంది.
నాలుగవ చరణం
कुछ दिन सतसंग वचन विलासा, फिर निज घट में न्हाओ री, सुरत शब्द के झरना ॥
తాత్పర్యము: కొన్నాళ్లు సత్సంగం చేసి, గురువు గారి వచనాలలోని ఆనందాన్ని పొందు. ఆ తర్వాత నీ లోపలికి (ఘటములోకి) ప్రయాణించి, అక్కడ ప్రవహిస్తున్న 'సురత్-శబ్ద' అమృత ధారలో స్నానం చేయి.
విశేషము: బాహ్య సత్సంగం అనేది పునాది వంటిది, కానీ అసలైన ఆనందం లోపల జరిగే శబ్ద సాధనలోనే (అంతర్గత స్నానం) ఉంటుంది.
ముగింపు చరణం
जीते जी जीवन मुक्ति फल, राधास्वामी दया से पाओ री, अवसर न बिसरना ॥
తాత్పర్యము: రాధాస్వామి వారి దయతో, జీవించి ఉండగానే 'జీవన్ముక్తి' అనే ఫలాన్ని పొందు. ఈ గొప్ప అవకాశాన్ని ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ మర్చిపోవద్దు, జారవిడుచుకోవద్దు.
విశేషము: మరణించిన తర్వాత వచ్చే ముక్తి కంటే, బతికి ఉండగానే ఆత్మ స్థితిని గ్రహించి ముక్తి పొందడమే రాధాస్వామి మతంలోని ప్రత్యేకత.
ఈ ఐదు శబ్దాలు (425 నుండి 429 వరకు) ఆధ్యాత్మిక సాధనలోని ఆరంభం నుండి అంతిమ స్థితి వరకు ఉన్న రహస్యాలను ఒక క్రమపద్ధతిలో వివరించాయి
430
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం 'రాధాస్వామి ధామ్' (పరమ పదం) యొక్క ప్రత్యేకతను మరియు ఆ స్థితిలో ఆత్మకు కలిగే శాంతిని వివరిస్తుంది. ఇది ఒక రకమైన 'పిలుపు' (Invitation) వంటిది.
మొదటి చరణం
राधास्वामी धाम सिधार री, सखी सुरत सियानी ॥ नहीं वहाँ काल कलेस न माया, नहीं सिर कर्म का भार री, आनन्द की खानी ॥
తాత్పర్యము: ఓ వివేకవంతురాలవైన సురత్ (ఆత్మ) సఖీ! నీవు రాధాస్వామి ధామానికి పయనం సాగించు. అక్కడ కాలము (మృత్యువు), క్లేశములు (కష్టాలు) లేదా మాయ అనేవి ఉండవు. నీ తలపై ఉన్న కర్మల భారం కూడా అక్కడ ఉండదు; అది అనంతమైన ఆనంద నిధి.
విశేషము: ఈ ప్రపంచంలో ప్రతి జీవి కాలానికి, కర్మలకు బద్ధుడై ఉంటాడు. కానీ రాధాస్వామి ధామ్ వీటన్నింటికీ అతీతమైన సురక్షితమైన స్థానం.
రెండవ చరణం
नहीं वहां तीन ताप का भय दुख, नहीं यम का अधिकार री, वह पद निर्वानी ॥
తాత్పర్యము: అక్కడ మూడు రకాల తాపత్రయాల (ఆధిభౌతిక, ఆధిదైవిక, ఆధ్యాత్మిక బాధలు) భయం గానీ, దుఃఖం గానీ ఉండవు. అక్కడ యమధర్మరాజు అధికారం అస్సలు చెల్లదు. అది పరమ నిర్వాణ పదం.
విశేషము: యముడు లేదా కాల పురుషుడు కేవలం త్రిలోకాలను (స్వర్గ, మర్త్య, పాతాళ) మాత్రమే శాసిస్తాడు. దయాళ్ దేశ్లో ఆత్మకు పూర్తి స్వేచ్ఛ ఉంటుంది.
మూడవ చరణం
व्दन्द व्दौत पाखंड विवादा, नहीं सत असत विचार री, जाये मन नहीं बानी ॥
తాత్పర్యము: అక్కడ ద్వంద్వాలు (సుఖదుఃఖాలు), ద్వైత భావం, పాషండత్వము లేదా వాదోపవాదాలు ఉండవు. సత్యము-అసత్యము అనే తర్కాలకు కూడా అక్కడ తావు లేదు. ఎందుకంటే అక్కడికి మనస్సు గానీ, వాక్కు (మాట) గానీ చేరుకోలేవు.
విశేషము: దైవం గురించి చేసే చర్చలన్నీ మనస్సు పరిధిలోనివి. కానీ ఆ పరమ పదం కేవలం అనుభవ పూర్వకమైనది, మాటలకు అందనిది.
నాలుగవ చరణం
तीन त्रिलोकी काल रचाई, वह है इसके पार री, अनुभव गति जानी ॥
తాత్పర్యము: కాల పురుషుడు సృష్టించిన ఈ మూడు లోకాలకు (పిండం, అండం, బ్రహ్మాండం) ఆ పదం పూర్తిగా అవతల (పైన) ఉంది. ఆ గతిని కేవలం అంతర్గత అనుభవం ద్వారా మాత్రమే తెలుసుకోగలము.
విశేషము: సృష్టికర్త అని మనం భావించే కాల పురుషుని పరిధి కంటే రాధాస్వామి ధామ్ ఎంతో ఉన్నతమైనదని ఇక్కడ స్పష్టం చేయబడింది.
ఐదవ చరణం
राधास्वामी आये दिया संदेशा, सुरत का पाऊँ उभार री, हो धुर अस्थानी ॥
తాత్పర్యము: రాధాస్వామి వారు స్వయంగా ఈ భూమిపైకి వచ్చి ఈ సందేశాన్ని ఇచ్చారు. దీని వల్ల నా ఆత్మకు ఉద్ధరణ (ఉద్ధారము) లభించి, అది తన అసలైన స్థానమైన 'ధూర్' (ఆది స్థానం) లో స్థిరపడుతుంది.
విశేషము: గురువు ఇచ్చే ఈ సందేశం ఆత్మను మాయా బంధనాల నుండి పైకి లేపి (ఉభార్), శాశ్వతమైన ఇంటికి చేరుస్తుంది.
ముగింపు (బినతి)
ఈ శబ్దం చివరన 'బినతి' (ప్రార్థన) అని ఉంది. అంటే, ఇంతటి గొప్ప స్థితిని వివరించిన తర్వాత, సాధకుడు తనను ఆ పరమ పదానికి చేర్చమని గురువును వేడుకుంటూ ప్రార్థన చేయడం పరిపాటి.
431
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం ఒక అత్యున్నతమైన ప్రార్థన (బినతి). సాధకుడు తనలోని కోరికలను వదిలివేసి, కేవలం గురు భక్తిలో లీనం కావాలని కోరుకునే ఆవేదనను ఇది ప్రతిబింబిస్తుంది.
మొదటి చరణం
दया दृष्टि कीजे, मुझे तार लीजे । लगा अपने चरनों में, भव पार कीजे ॥
తాత్పర్యము: ఓ దయామయుడా! నాపై నీ కృపా వీక్షణాన్ని ప్రసరింపజేయండి, నన్ను ఈ సంసార సాగరం నుండి తరింపజేయండి. నన్ను మీ పాద పద్మాలకు హత్తుకుని, ఈ భవబంధాల నుండి విముక్తిని ప్రసాదించండి.
విశేషము: ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో సాధకుడి ప్రయత్నం కంటే గురువు యొక్క 'దయ' మరియు 'చరణ శరణాగతి' మిన్న అని ఇక్కడ తెలియజేయబడింది.
రెండవ చరణం
रहे वासना नाम को, भी न मन में । कटे दिन मेरा, भक्ति में और भजन में ॥
తాత్పర్యము: నా మనస్సులో కనీసం నామమాత్రానికి కూడా ఎటువంటి ప్రాపంచిక వాసనలు (కోరికలు) మిగిలి ఉండకూడదు. నా జీవితంలోని ప్రతి రోజూ, ప్రతి క్షణం కేవలం మీ భక్తిలో మరియు భజనలోనే గడిచిపోవాలి.
విశేషము: మనస్సులోని కోరికలే జన్మలకు కారణం. అవి నశిస్తేనే ఆత్మ నిరంతర భజనలో స్థిరపడగలదని దీని భావం.
మూడవ చరణం
सदा सर्वदा, नाम ही की लगन हो । तुम्हारा ही सुमिरन, तुम्हारा मनन हो ॥
తాత్పర్యము: ఎల్లవేళలా నాకు మీ 'నామము' పట్లనే గాఢమైన తపన (లగ్నత) ఉండాలి. నా ప్రతి శ్వాసలో మీ స్మరణ (సుమిరన్) మరియు నా ప్రతి ఆలోచనలో మీ ధ్యానమే (మననం) ఉండాలి.
విశేషము: ఇక్కడ 'సుమిరన్' అంటే మనస్సును ప్రాపంచిక విషయాల నుండి వేరు చేసి, గురువు ఇచ్చిన నామంతో నింపడం.
నాలుగవ చరణం
तजी वासना, और चरनों में आया । न व्यापे मुझे, जगत की मोह माया ॥
తాత్పర్యము: లోకపు ఆశలన్నింటినీ త్యజించి నేను మీ పాదాలను ఆశ్రయించాను. ఈ జగత్తులోని మోహమాయలు నన్ను ఇక ఎప్పటికీ చుట్టుముట్టకూడదు (నన్ను ప్రభావితం చేయకూడదు).
విశేషము: గురు చరణాలను పట్టుకున్నాక, మాయా ప్రభావం ఆత్మపై పడకుండా ఉండాలని కోరుకునే రక్షా కవచం వంటి ప్రార్థన ఇది.
ముగింపు చరణం
जपूँ जागते सोते, मैं राधास्वामी । कहूँ पद में झुककर, नमामी नमामी ॥
తాత్పర్యము: నిద్రపోతున్నా, మేల్కొని ఉన్నా నిరంతరం నా అంతరంగంలో 'రాధాస్వామి' నామమే ధ్వనిస్తూ ఉండాలి. మీ పాదాలకు శిరస్సు వంచి మళ్ళీ మళ్ళీ నమస్కరిస్తున్నాను.
విశేషము: 'జాగతే సోతే' (మేల్కొన్నా, నిద్రిస్తున్నా) అనేది 'అజపా జపం' లేదా సురత్-శబ్ద యోగంలోని ఉన్నత స్థితిని సూచిస్తుంది, ఇక్కడ నామ స్మరణ సహజంగా ప్రవహిస్తుంది.
మొత్తం సారాంశం
ఈ శబ్దం (431) ఒక సంపూర్ణ శరణాగతిని సూచిస్తుంది. సాధకుడు తన స్వంత బలాన్ని నమ్ముకోకుండా, కేవలం గురువు దయను, నామ స్మరణను మరియు నిరంతర భక్తిని మాత్రమే కోరుకుంటున్నాడు. ఇది 'సార బచన్'లోని అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందిన ప్రార్థనలలో ఒకటి.
432
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం (432) ఒక ఆర్తనాదం మరియు పరిపూర్ణమైన ఆత్మనివేదన. సాధకుడు తన ఇంద్రియాలను, మనస్సును మరియు కర్మలను పూర్తిగా గురు సేవలో మరియు నామ స్మరణలో ఎలా లీనం చేయాలనుకుంటున్నాడో ఇక్కడ వర్ణించబడింది.
మొదటి చరణం
दया दृष्टी से, खोलदे आँख मेरी ॥ रहे वासना, मन में भक्ति की तेरी ॥
తాత్పర్యము: ఓ దయామయుడా! నీ కరుణా వీక్షణంతో నా (జ్ఞాన) నేత్రాన్ని తెరిపించు. నా మనస్సులో లోకపు కోరికలకు బదులుగా, కేవలం నీ భక్తి పట్ల మాత్రమే తపన (వాసన) మిగిలి ఉండాలి.
విశేషము: ఇక్కడ 'కళ్లు తెరవడం' అంటే భౌతికమైన దృష్టి కాదు, అంతరంగంలో ఉండే 'మూడవ కన్ను' లేదా 'దివ్య దృష్టి'ని ప్రసాదించమని వేడుకోవడం.
రెండవ చరణం
तेरी आस है, और तेरा ही सहारा । शरण देके कर, सिंधु से भव के पारा ॥
తాత్పర్యము: నాకు నీపైనే ఆశ ఉంది, నీవే నా ఏకైక ఆధారం. నాకు నీ శరణు ప్రసాదించి, నన్ను ఈ భవసాగరం (సంసార సముద్రం) నుండి దరిచేర్చు.
విశేషము: గురువును నమ్ముకున్న వాడు ఎప్పుడూ ఒంటరివాడు కాదని, ఆయన కృప అనే నౌక ద్వారానే ఈ ప్రపంచాన్ని దాటగలమని ఇక్కడ అర్థం.
మూడవ చరణం
करूँ तन से और मन से, मै काम तेरा । रहे रात दिन, होठों पर नाम तेरा ॥
తాత్పర్యము: నా తనువుతో (శరీరంతో) మరియు మనస్సుతో కేవలం నీ పనులే (గురు సేవ) చేయాలి. రేయింబవళ్లు నా పెదవులపై నిరంతరం నీ నామమే నాట్యం చేయాలి.
విశేషము: కర్మ మరియు మనస్సు రెండూ భగవంతుని వైపు మళ్ళినప్పుడే సాధన పరిపూర్ణమవుతుంది.
నాలుగవ చరణం
सदा सर्वदा मन में, हो ध्यान तेरा । तेरा ही हो अनुमान, और ज्ञान तेरा ॥
తాత్పర్యము: ఎల్లవేళలా నా మనస్సులో నీ ధ్యానమే ఉండాలి. నేను చేసే ప్రతి ఆలోచన (అనుమానం/ఊహ) మరియు నాకు కలిగే జ్ఞానం అన్నీ నీకు సంబంధించినవే అయి ఉండాలి.
విశేషము: మనస్సులో ప్రాపంచిక విషయాలకు చోటు లేకుండా, కేవలం గురు స్వరూపం మరియు గురు బోధనలే నిండి ఉండాలని కోరుకోవడం.
ముగింపు చరణం
जपूँ राधास्वामी, भज़ूँ राधास्वामी । पढूँ राधास्वामी, लिखूँ राधास्वामी ॥
తాత్పర్యము: నేను జపించేది రాధాస్వామి, నేను భజించేది రాధాస్వామి. నేను చదివేది రాధాస్వామి, నేను వ్రాసేది కూడా రాధాస్వామి నామమే కావాలి.
విశేషము: ఇది ఒక ఉన్నతమైన ఏకాగ్రత స్థితి. సాధకుడి చదువు, వ్రాత, శ్వాస అన్నీ ఆ పరమ పవిత్ర నామంతో మమేకమై పోవాలని ఇక్కడ ప్రార్థిస్తున్నారు.
వివరణ: "सातवी धुन" (ఏడవ ధున్)
శబ్దానికి చివరన ఉన్న 'సాత్వి ధున్' అనేది ఈ శబ్దాన్ని పాడే విధానాన్ని లేదా రాగాన్ని సూచిస్తుంది. రాధాస్వామి సాహిత్యంలో వివిధ ప్రార్థనలను ప్రత్యేకమైన లయల్లో (ధున్) పాడటం ఆనవాయితీ.
ఈ శబ్దం ద్వారా సాధకుడు తన సర్వస్వాన్ని (తను, మన, ధన) రాధాస్వామి చరణాలలో సమర్పించుకుంటున్నాడు.
శబ్దం 433: శరణాగతి మరియు అదృష్టం
कैसे अपना भाग सराहूँ ॥ प्रेम प्रीति परतीति पदारथ, प्राप्त भये अब कुछ नहीं चाहूँ ॥
తాత్పర్యము: నా అదృష్టాన్ని నేను ఎలా కొనియాడగలను? (నా అదృష్టం అంత గొప్పది). నాకు ప్రేమ, అనురాగం మరియు గురువుపై దృఢమైన నమ్మకం (పరీతి) అనే గొప్ప సంపదలు లభించాయి. ఇవి పొందిన తర్వాత నాకు ఈ లోకంలో ఇక ఏ కోరికలూ లేవు.
విశేషము: ఆధ్యాత్మిక మార్గంలో 'ప్రేమ, ప్రీతి, ప్రతీతి' అనేవి మూడు పునాదులు. ఇవి ఉన్న సాధకుడికి ప్రపంచంలోని సంపదలతో పనిలేదు.
श्रध्दा भक्ति हो टेक गुरु की, जीते जी यह परन निबाहूँ । चरण न छूटे तन चाहें छूटे, अब तो राधास्वामी शरन पड़ा हूँ ॥
తాత్పర్యము: సద్గురువు పట్ల శ్రద్ధ, భక్తి మాత్రమే నా ఆధారం. బతికి ఉన్నంత కాలం ఈ నిశ్చయాన్ని (ప్రతినను) నిలబెట్టుకుంటాను. ఈ శరీరం పోయినా సరే, గురువు చరణాలు మాత్రం వదలను. ఎందుకంటే ఇప్పుడు నేను పూర్తిగా రాధాస్వామి శరణు వేడుకున్నాను.
విశేషము: శరీరం పట్ల మమకారం వదిలేసి, గురు చరణాలపై ప్రాణం పెట్టే 'శరణాగతి' ఇక్కడ కనిపిస్తుంది.
निरख परख कर घट की लीला, सत्तलोक की ओर चला हूँ ॥ राधास्वामी धाम में बासा पाया, चौरासी के भय से छुटा हूँ ॥
తాత్పర్యము: నా హృదయంలో (ఘటము) జరిగే అద్భుతమైన లీలలను దర్శించి, ఇప్పుడు నేను సత్యలోకం వైపు ప్రయాణిస్తున్నాను. చివరకు రాధాస్వామి ధామ్లో నివాసం సంపాదించుకున్నాను. దీనివల్ల 84 లక్షల జీవరాశుల పునర్జన్మ (చౌరాసీ) భయం నుండి విముక్తుడనయ్యాను.
విశేషము: ముక్తి అంటే మరణానంతరం లభించేది కాదు, సాధన ద్వారా ఇప్పుడే తన నిలయాన్ని చేరుకోవడం.
శబ్దం 434: నామ పిచ్చి (నామ దీవానా)
मैं तो होगया नाम दिवाना ॥ सांसों सांस नाम का सुमिरन, यही मेरा है पानी दाना ॥
తాత్పర్యము: నేను నామ స్మరణలో పిచ్చివాడిని (దీవానా) అయిపోయాను. నా ప్రతి శ్వాసలో నామ స్మరణే జరుగుతోంది. నాకు అన్నపానీయాల కంటే ఈ నామమే ముఖ్యం, ఇదే నా జీవనాధారం.
విశేషము: ఒక ప్రేమికుడికి తన ప్రియుడు ఎలాగో, సాధకుడికి 'నామము' అలా ప్రాణవాయువు కావాలని దీని అర్థం.
नहीं कोई जाने नाम महातम, जो जाने सो चतुर सुजाना ॥ चलते फिरते सोते जगते, जपत हिया जिया हरषाना ॥
తాత్పర్యము: ఈ నామ మహిమ ఎవరికీ తెలియదు; ఎవరు దీనిని తెలుసుకుంటారో వారే నిజమైన జ్ఞాని (సుజానా). నడుస్తున్నా, తిరుగుతున్నా, నిద్రిస్తున్నా, మేల్కొన్నా ఈ నామాన్ని జపించడం వల్ల నా హృదయం ఆనందంతో ఉప్పొంగిపోతోంది.
విశేషము: బాహ్య కర్మల కంటే అంతరంగ నామ స్మరణే నిజమైన తెలివితేటలు.
धर्म कर्म संयम तप किरिया, भूल गये नहीं नाम भुलाना ॥ राधास्वामी नाम जो कोई सुमिरे, सहज ही पावे पद निर्वाना ॥
తాత్పర్యము: నేను బాహ్య మత ధర్మాలు, కర్మకాండలు, కఠిన తపస్సులు అన్నీ మర్చిపోయాను, కానీ నామాన్ని మాత్రం మరువలేదు. ఎవరైతే ప్రేమతో 'రాధాస్వామి' నామాన్ని స్మరిస్తారో, వారు ఎటువంటి కష్టం లేకుండా సహజంగానే నిర్వాణ పదాన్ని (మోక్షాన్ని) పొందుతారు.
విశేషము: కలికాలంలో కఠినమైన యోగ సాధనల కంటే 'నామ సుమిరన్' అత్యంత సులభమైన మరియు శక్తివంతమైన మార్గమని ఇక్కడ స్పష్టమవుతోంది.
435
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం (435) ఆధ్యాత్మిక క్రమశిక్షణను మరియు అంతరంగ ప్రయాణంలోని వివిధ ఘట్టాలను వివరిస్తుంది.
మొదటి చరణం
नित प्रति गुरु की अस्तुति गाना ॥ परनिन्दा की ओर न चित दूँ, मन तो गुरु गुन मांहिं लुभाना ॥
తాత్పర్యము: నేను ప్రతిరోజూ నా సద్గురువు యొక్క స్తుతిని (మహిమను) గానం చేస్తాను. ఇతరుల మీద నిందలు వేసే వైపు (పరనింద) నా చిత్తాన్ని అస్సలు పోనివ్వను. నా మనస్సు ఇప్పుడు కేవలం గురువు గారి గుణగణాలను స్మరించడంలోనే మునిగిపోయింది.
విశేషము: ఆధ్యాత్మిక సాధకుడికి ఉండాల్సిన ముఖ్య లక్షణం 'పరనింద' చేయకపోవడం. మనస్సును లోకపు చెడు నుండి రక్షించి గురువు వైపు మళ్లించడమే నిజమైన సాధన.
రెండవ చరణం
अन्तर प्रगटी अभ्दुत मूरत, देखि देखि तेहि जिया ललचाना ॥
తాత్పర్యము: నా అంతరంగంలో గురువు గారి అద్భుతమైన దివ్య స్వరూపం ప్రత్యక్షమైంది. ఆ రూపాన్ని చూస్తున్న కొద్దీ నా ప్రాణం (జీవుడు) ఆ పరమానందంలో మరింతగా లీనం కావాలని తహతహలాడుతోంది.
విశేషము: ఇది ధ్యాన స్థితిని సూచిస్తుంది. బయట కళ్లు మూసుకున్నప్పుడు లోపల గురువు యొక్క తేజోమయ రూపం కనిపించడం గొప్ప అనుభూతి.
మూడవ చరణం
जगमग जोत सहसइल निरखी, त्रिकुटी पद ओंकार लखाना ॥
తాత్పర్యము: లోపల వెలుగుతున్న 'సహస్ర దళ కమలం' (సహస ఇల్) లోని జగజ్జ్యోతిని నేను దర్శించాను. ఆపై త్రికూటి స్థానానికి చేరుకుని అక్కడ వెలువడే 'ఓంకార' నాదాన్ని, రూపాన్ని గుర్తించాను.
విశేషము: ఇక్కడ ఆత్మ పిండ దేశం నుండి బ్రహ్మాండ దేశంలోకి ప్రవేశించే క్రమాన్ని వివరించారు.
నాలుగవ చరణం
सुन्न महासुन्न स्वेत प्रकाशा, भँवर गुफा सूरज दरसाना ॥
తాత్పర్యము: 'సున్న' మరియు 'మహాసున్న' మండలాలలో ఉన్న తెల్లని (శ్వేత) ప్రకాశాన్ని చూశాను. ఆపై 'భన్వర్ గుహ'కు చేరుకోగానే కోటి సూర్యుల తేజస్సు వంటి అద్భుతమైన దర్శనం లభించింది.
విశేషము: ఆత్మ పైకి వెళ్లేకొద్దీ వెలుగు (ప్రకాశం) పెరుగుతూ ఉంటుందని, భన్వర్ గుహలో ఆత్మ తన అసలు శక్తిని గుర్తు పడుతుందని దీని అర్థం.
ముగింపు చరణం
सतपद अलख अगम राधास्वामी, मिलगया सुरत को शब्द ठिकाना ॥
తాత్పర్యము: సత్ లోక్, అలఖ్, అగమ్ లోకాలను దాటుకుంటూ చివరకు రాధాస్వామి పదాన్ని చేరుకున్నాను. ఇప్పుడు నా 'సురత్' (ఆత్మ) కు 'శబ్దం' అనే తన అసలైన నిలయం (శాశ్వత చిరునామా) దొరికింది.
విశేషము: రాధాస్వామి పదమే సర్వోన్నతమైనది. అక్కడికి చేరిన తర్వాతే ఆత్మకు విశ్రాంతి లభిస్తుంది.
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం (435) ఆధ్యాత్మిక క్రమశిక్షణను మరియు అంతరంగ ప్రయాణంలోని వివిధ ఘట్టాలను వివరిస్తుంది.
మొదటి చరణం
नित प्रति गुरु की अस्तुति गाना ॥ परनिन्दा की ओर न चित दूँ, मन तो गुरु गुन मांहिं लुभाना ॥
తాత్పర్యము: నేను ప్రతిరోజూ నా సద్గురువు యొక్క స్తుతిని (మహిమను) గానం చేస్తాను. ఇతరుల మీద నిందలు వేసే వైపు (పరనింద) నా చిత్తాన్ని అస్సలు పోనివ్వను. నా మనస్సు ఇప్పుడు కేవలం గురువు గారి గుణగణాలను స్మరించడంలోనే మునిగిపోయింది.
విశేషము: ఆధ్యాత్మిక సాధకుడికి ఉండాల్సిన ముఖ్య లక్షణం 'పరనింద' చేయకపోవడం. మనస్సును లోకపు చెడు నుండి రక్షించి గురువు వైపు మళ్లించడమే నిజమైన సాధన.
రెండవ చరణం
अन्तर प्रगटी अभ्दुत मूरत, देखि देखि तेहि जिया ललचाना ॥
తాత్పర్యము: నా అంతరంగంలో గురువు గారి అద్భుతమైన దివ్య స్వరూపం ప్రత్యక్షమైంది. ఆ రూపాన్ని చూస్తున్న కొద్దీ నా ప్రాణం (జీవుడు) ఆ పరమానందంలో మరింతగా లీనం కావాలని తహతహలాడుతోంది.
విశేషము: ఇది ధ్యాన స్థితిని సూచిస్తుంది. బయట కళ్లు మూసుకున్నప్పుడు లోపల గురువు యొక్క తేజోమయ రూపం కనిపించడం గొప్ప అనుభూతి.
మూడవ చరణం
जगमग जोत सहसइल निरखी, त्रिकुटी पद ओंकार लखाना ॥
తాత్పర్యము: లోపల వెలుగుతున్న 'సహస్ర దళ కమలం' (సహస ఇల్) లోని జగజ్జ్యోతిని నేను దర్శించాను. ఆపై త్రికూటి స్థానానికి చేరుకుని అక్కడ వెలువడే 'ఓంకార' నాదాన్ని, రూపాన్ని గుర్తించాను.
విశేషము: ఇక్కడ ఆత్మ పిండ దేశం నుండి బ్రహ్మాండ దేశంలోకి ప్రవేశించే క్రమాన్ని వివరించారు.
నాలుగవ చరణం
सुन्न महासुन्न स्वेत प्रकाशा, भँवर गुफा सूरज दरसाना ॥
తాత్పర్యము: 'సున్న' మరియు 'మహాసున్న' మండలాలలో ఉన్న తెల్లని (శ్వేత) ప్రకాశాన్ని చూశాను. ఆపై 'భన్వర్ గుహ'కు చేరుకోగానే కోటి సూర్యుల తేజస్సు వంటి అద్భుతమైన దర్శనం లభించింది.
విశేషము: ఆత్మ పైకి వెళ్లేకొద్దీ వెలుగు (ప్రకాశం) పెరుగుతూ ఉంటుందని, భన్వర్ గుహలో ఆత్మ తన అసలు శక్తిని గుర్తు పడుతుందని దీని అర్థం.
ముగింపు చరణం
सतपद अलख अगम राधास्वामी, मिलगया सुरत को शब्द ठिकाना ॥
తాత్పర్యము: సత్ లోక్, అలఖ్, అగమ్ లోకాలను దాటుకుంటూ చివరకు రాధాస్వామి పదాన్ని చేరుకున్నాను. ఇప్పుడు నా 'సురత్' (ఆత్మ) కు 'శబ్దం' అనే తన అసలైన నిలయం (శాశ్వత చిరునామా) దొరికింది.
విశేషము: రాధాస్వామి పదమే సర్వోన్నతమైనది. అక్కడికి చేరిన తర్వాతే ఆత్మకు విశ్రాంతి లభిస్తుంది.
436
రాధాస్వామి దయాళ్ వారి ఈ శబ్దం (436) అంతరంగంలో వినిపించే దివ్య ధ్వనుల (అనాహత నాదాల) క్రమాన్ని మరియు గురువు తన దయతో బలహీనమైన జీవుడిని ఎలా బలవంతుడిగా మారుస్తారో వివరిస్తుంది.
మొదటి చరణం
प्रगटी अनहद धुन घट अंतर ॥ सहसकमलदल घंट शंख सुनि, त्रिकुटी पद ओंकार का मंतर ॥
తాత్పర్యము: నా హృదయంలో (ఘటము లోపల) అనాహత నాదం ప్రత్యక్షమైంది. మొదటి మండలమైన 'సహస్ర దళ కమలం'లో గంట మరియు శంఖం వంటి శబ్దాలు విన్నాను. ఆపై 'త్రికూటి' పదానికి చేరుకుని అక్కడ వినిపించే 'ఓంకార' మంత్రాన్ని (నాదాన్ని) గ్రహించాను.
విశేషము: సాధనలో లోపల వినిపించే శబ్దమే జీవుడిని పై లోకాలకు తీసుకువెళ్లే దారి. గంటా నాదం మాయను పారద్రోలి ఆత్మను మేల్కొల్పుతుంది.
రెండవ చరణం
सुन्न महासुन्न रारंग सारंग, भँवर में सोहंग बंसी जंतर ॥
తాత్పర్యము: 'సున్న' మరియు 'మహాసున్న' లోకాల్లో రారంగ, సారంగ ధ్వనులు విన్నాను. 'భన్వర్ గుహ'లో 'సోహంగ్' శబ్దంతో పాటు మురళీ గానం (బంసీ జంతర్) వంటి అత్యంత మధురమైన నాదాన్ని విన్నాను.
విశేషము: ప్రతి లోకానికి ఒక ప్రత్యేకమైన గుర్తు (శబ్దం) ఉంటుంది. భన్వర్ గుహలో ఆత్మ "నేను ఆ పరమాత్మనే" (సోహంగ్) అనే స్థితిని అనుభవిస్తుంది.
మూడవ చరణం
सत में बीन मधुर धुन गाजी, अलख अगम का सूझा तंतर ॥
తాత్పర్యము: 'సత్ లోక్'కు చేరుకోగానే వీణా నాదం (బీన్) మధురంగా మారుమోగుతోంది. ఆ పైన ఉన్న అలఖ్ మరియు అగమ్ లోకాలకు సంబంధించిన రహస్యం (తంత్రం) నాకు ఇప్పుడే బోధపడింది.
విశేషము: సత్ లోకం అనేది ఆత్మకు నిలయం. అక్కడ వినిపించే వీణా నాదం ఆత్మకు అంతులేని ఆనందాన్ని ఇస్తుంది.
నాలుగవ చరణం
राधास्वामी बल जब पाया, निर्बल सहज भया बलवंतर ॥
తాత్పర్యము: ఎప్పుడైతే నాకు 'రాధాస్వామి' వారి అపారమైన బలం (శక్తి) తోడైందో, అప్పటి వరకు బలహీనంగా ఉన్న నేను (మాయా బద్ధుడనైన జీవుడు) సహజంగానే అత్యంత బలవంతుడిగా మారాను.
విశేషము: మాయ మరియు కాల పురుషునితో పోరాడే శక్తి జీవుడికి ఉండదు. కానీ రాధాస్వామి వారి దయ తోడైతే, కాల చక్రాన్ని కూడా దాటగల బలవంతుడిగా జీవుడు మారుతాడు.
ముగింపు చరణం
धनधन राधास्वामी सतगुरु पूरे, जीव दुखी के सुखी करंतर ॥
తాత్పర్యము: సర్వ సమర్థులైన (పూరే) సద్గురువు రాధాస్వామి వారు ధన్యులు. వారు దుఃఖంతో అల్లాడిపోతున్న జీవులను తన కృపతో సుఖవంతులుగా మారుస్తారు.
విశేషము: గురువు మాత్రమే సంసార తాపత్రయాల నుండి జీవుడిని రక్షించి శాశ్వత సుఖాన్ని ప్రసాదించగలరని ఇక్కడ కృతజ్ఞత తెలుపబడింది.
సారాంశం
ఈ శబ్దం ద్వారా మనకు తెలిసేదేమిటంటే, ఒక గురువు తన దయతో ఒక సామాన్య జీవుడిని అంతర్గత శబ్ద మార్గంలో నడిపించి, సకల లోకాలను దాటించి, చివరకు పరమ బలవంతుడైన 'బ్రహ్మజ్ఞాని'గా మార్చుతారని.
విశేషము: రాధాస్వామి పదమే సర్వోన్నతమైనది. అక్కడికి చేరడమే జీవుడి లక్ష్యం అని శబ్దం ముగిసింది.
429
No comments:
Post a Comment